عنوان درصد های کسر بیمه

جواب : در نظام بیمه‌ای ایران، نرخ‌های ۵٪ و ۱۶٫۶۷٪ مربوط به دو وضعیت متفاوت هستند و اشتباه در تشخیص آن‌ها می‌تواند موجب مغایرت و جریمه در بازرسی‌های تأمین اجتماعی شود.

۱. نرخ ۵٪ (عقد پیمانکاران و قراردادهای موقت):

این نرخ در مورد قراردادهای پیمانکاریِ غیرمشمول لیست حقوق به‌کار می‌رود؛ یعنی زمانی که فعالیت طرف قرارداد از نوع دستمزدی نبوده و پیمانکار مستقلاً با نیروی کار خود کار را انجام می‌دهد. سازمان تأمین اجتماعی طبق بند الف ماده ۳۸ قانون تأمین اجتماعی از کارفرما (کارفرمای اصلی) می‌خواهد معادل ۵٪ بهای کل پیمان را تا زمان ارائه «مفاصا حساب بیمه» نزد خود نگه دارد. هدف از این کسر، تضمین پرداخت حق بیمه سهم کارگران شاغل در اجرای پیمان است.

مثلاً در قرارداد احداث، خدمات فنی، پشتیبانی، یا تأمین کالا و نصب، کارفرمای اصلی پیش از تسویه، ۵٪ مبلغ قرارداد را از پیمانکار کسر می‌کند تا پس از تسویه نهایی بیمه (دریافت مفاصا حساب از شعبه) آزاد شود. بنابراین:

• کسر ۵٪ ضمانت حسن اجرای تعهد بیمه‌ای پیمانکار است نه حق بیمه ماهانه.
• این کسر از اصل مبلغ قرارداد (ناخالص) انجام می‌شود، مگر قرارداد از نوع صرفاً خرید کالا باشد که در آن مشمول بیمه نیست.
• پس از صدور مفاصا حساب، مبلغ مسدودشده آزاد یا مسترد می‌شود.

۲. نرخ ۱۶٫۶۷٪ (حق بیمه ماهانه کارکنان):

این نرخ مربوط به حق بیمه لیست حقوق و مزایا است که بر پایه ماده ۲۸ قانون تأمین اجتماعی تعیین شده. مجموع نرخ کامل بیمه ۳۰٪ از حقوق مشمول بیمه است که سهم‌ها به‌صورت زیر تقسیم می‌شود:

• ۲۳٪ سهم کارفرما (دربرگیرنده ۲۰٪ بیمه تأمین اجتماعی + ۳٪ بیمه بیکاری برای مشمولین قانون کار)
• ۷٪ سهم بیمه‌شده (کارگر یا کارمند)

در برخی برآوردهای قراردادی یا برآورد هزینه نیروی انسانی در پروژه‌ها، صرفاً بخش کارفرمایی شامل بیمه اجتماعی بدون بیمه بیکاری لحاظ می‌شود که ۱۶٫۶۷٪ از حقوق و دستمزد ناخالص محاسبه می‌گردد (یعنی ۵۰٪ از مجموع ۳۳٫۳۴٪ کامل حقوق کارفرما و کارگر). این نرخ معمولاً در قراردادهای برآوردی نیروی انسانی یا مواردی به‌کار می‌رود که پیمانکار هزینه نیروی انسانی را به‌صورت برآوردی در فاکتور اعلام می‌کند.

نتیجه‌گیری:

• ۵٪ زمانی است که قرارداد از نوع پیمانکاری است و باید تا ارائه مفاصا حساب نزد کارفرمای اصلی نگه داشته شود.
• ۱۶٫۶۷٪ مربوط به برآورد سهم بیمه‌ای کارفرما در قراردادهای خدمات نیروی انسانی یا محاسبه هزینه بیمه بر مبنای دستمزد است.

به‌طور خلاصه، ۵٪ ابزار ضمانتی است، اما ۱۶٫۶۷٪ هزینه واقعی بیمه ناشی از کارکرد نیروی انسانی است.

دوره های آموزشی مرتبط با عنوان درصد های کسر بیمه 

• آموزش حسابرسی و دادرسی بیمه