سوال اول: چرا مبلغ فروش کارتخوان در اظهارنامه ارزش افزوده کمتر نمایش داده میشود؟
دستگاه کارتخوان بانکی به صورت مستقیم و برخط معادل صورتحساب الکترونیکی فروش نیست. آنچه سازمان امور مالیاتی از کارتخوان دریافت میکند جمع تراکنش های تایید شده شاپرک است. چند عامل باعث میشود این عدد کمتر از فروش واقعی شما باشد.
اول اینکه برخی تراکنش ها ناموفق هستند اما کالا یا خدمت تحویل شده است. این مبالغ در گزارش شاپرک نمی نشیند.
دوم اینکه بخشی از فروش ممکن است نقدی یا کارت به کارت باشد و طبیعتا در ردیف کارتخوان نمی آید.
سوم اینکه کارمزد بانکی و بعضا تسویه های با تاخیر باعث اختلاف زمانی بین فروش واقعی و ثبت در دوره مالیاتی میشود.
چهارم و مهم تر اینکه کارتخوان تفکیک نرخ ارزش افزوده ندارد. وقتی همزمان فروش مشمول 10 درصد و 16 درصد دارید سامانه قادر نیست فروش را دقیق در سرفصل صحیح بنشاند و بخشی از مبلغ عملا در اظهارنامه کمتر شناسایی میشود. به همین دلیل خیلی از مودیان مجبور میشوند مبلغ اختلاف را در بخش فروش خارج از سامانه اضافه کنند.
سوال دوم: الزام صدور صورتحساب نوع دوم در فروش با دو نرخ ارزش افزوده
طبق ضوابط سامانه مودیان اگر واحدی فروش با نرخ های متفاوت ارزش افزوده داشته باشد مثل کافه رستوران که غذا 10 درصد و نوشیدنی 16 درصد است اتکا صرف به کارتخوان کافی نیست. در این حالت روش صحیح این است که صورتحساب الکترونیکی نوع دوم صادر شود تا نرخ هر قلم کالا به درستی تفکیک شود. سپس در اظهارنامه ارزش افزوده ردیف مربوط به کارتخوان را منفی میکنید تا دوباره شماری انجام نشود و فقط اطلاعات صورتحساب های نوع دوم مبنای محاسبه باشد.
در مورد تعداد بالای فیش ها لازم نیست هر تراکنش را دانه دانه ثبت کنید. برای واحدهای صنفی پر تراکنش مثل کافه رستوران امکان صدور صورتحساب تجمیعی روزانه وجود دارد. یعنی در پایان هر روز مجموع فروش غذا و مجموع فروش نوشیدنی را جداگانه محاسبه میکنید و یک صورتحساب نوع دوم روزانه صادر میکنید. شرط مهم این است که مستندات داخلی مثل گزارش صندوق فروش یا نرم افزار فروش نگهداری شود تا در رسیدگی قابل دفاع باشد.
در جمع بندی اختلاف کارتخوان یک مشکل عمومی است و در فروش های با دو نرخ بهترین و کم ریسک ترین راهکار صدور صورتحساب نوع دوم به صورت تجمیعی روزانه و صفر کردن ردیف کارتخوان در اظهارنامه ارزش افزوده است.