معاملات 169 چه میشود

جواب : در نظام مالیاتی ایران، دو سامانه «ارزش افزوده» و «معاملات فصلی» از نظر هدف و مبنا تفاوت ساختاری دارند و نمی‌توان یکی را جایگزین دیگری دانست. در سامانه ارزش افزوده (vat.tax.gov.ir)، مؤدیان موظف‌اند مالیات و عوارض فروش و خریدهای مشمول را در پایان هر فصل اظهار و پرداخت نمایند. در نسخه جدید این سامانه گزینه‌ای با عنوان «ارسال اطلاعات خارج از سامانه» تعبیه شده که هدفش تکمیل اطلاعات تراکنش‌هایی است که هنوز در سامانه مؤدیان (my.tax.gov.ir) ثبت نشده‌اند. این بخش مخصوص معاملاتی است که طرف مقابل (فروشنده یا خریدار) فاقد پایانه فروشگاهی یا حساب کاربری مؤدیان است؛ بنابراین مؤدی موظف است مشخصات معامله، مبلغ و مالیات آن را به‌صورت دستی در این قسمت وارد کند تا مأخذ محاسبه مالیات بر ارزش افزوده به‌درستی تعیین شود و اعتبار مالیاتی خریدها حفظ گردد.

اما باید توجه داشت که ثبت اطلاعات خارج از سامانه در اظهارنامه ارزش افزوده، به‌هیچ‌وجه جایگزین ارسال معاملات فصلی (ttms.tax.gov.ir) نمی‌شود. گزارش معاملات فصلی براساس ماده ۱۶۹ قانون مالیات‌های مستقیم و با هدف کنترل تطبیقی دفاتر، اظهارنامه عملکرد و اعتبار خرید طراحی شده است. تا پیش از استقرار کامل سامانه مؤدیان و حذف رسمی تکلیف ماده ۱۶۹ از سوی سازمان امور مالیاتی، همه مؤدیان فعال در سامانه مؤدیان ملزم به ارسال گزارش سه‌ ماهه معاملات خود هستند. این گزارش باید شامل کلیه خرید و فروش‌ها، خدمات دریافتی و پرداختی، قراردادها و وجوه نقد و غیرنقد باشد.لذا لازم به ذکر است که ارسال کلیه معاملات خردی که فاقد اطلاعات فروشنده هستند باید در سامانه معاملات فصلی وارد گردد.

به‌این‌ترتیب، دو سامانه فعلاً مکمل یکدیگرند:

۱. اظهارنامه مالیات بر ارزش افزوده برای محاسبه و پرداخت مالیات و عوارض فصل.

۲. گزارش معاملات فصلی برای کنترل عملکرد مالیاتی و صحت اسناد حسابداری.

تنها در صورتی الزام ارسال معاملات فصلی حذف می‌شود که بخشنامه رسمی «لغو تکلیف ارائه گزارش فصلی برای مؤدیان سامانه مؤدیان» صادر گردد، امری که در حال حاضر (پاییز ۱۴۰۴) هنوز رخ نداده است. بنابراین، تمام معاملات خرید و فروش چه داخل سامانه مؤدیان و چه خارج از آن باید هم در اظهارنامه ارزش افزوده و هم در گزارش فصلی منعکس شود تا از جرایم ماده ۱۹ و تطبیق‌نخوردگی اطلاعات جلوگیری گردد. به بیان فنی، «ارسال اطلاعات خارج از سامانه ارزش افزوده» صرفاً مکمل سیستم معاملات فصلی است و از منظر قانونی، جایگزین معاملات فصلی محسوب نمی‌شود.

دوره های آموزشی مرتبط با معاملات 169 چه میشود

• آموزش حسابداری از کمک حسابدار تا مدیر مالی